السيد علي الحسيني الميلاني
157
با پيشوايان هدايتگر (نگرشى نو به شرح زيارت جامعه كبيره) (فارسى)
مربوط به اعمال بدنى و جسمى است . بُعد سوم كمال ، نفسانى است ، كه انسان بايد از نظر اخلاقى نيز فرد صالح و با كمالى باشد . ممكن است كسى از نظر فكرى انحراف عقيدتى نداشته باشد و فكر و انديشه او صحيح باشد ، و از نظر عملى نيز از محرّمات اجتناب كند و واجبات و مستحبات را به جا آورد حتّى از مكروهات هم اجتناب كند ؛ امّا از جهت اخلاقى به كمال نرسيده باشد ؛ يعنى بخل ، حسد ، كبر و . . . دارد ، به صفات حسنه مزيّن نيست و از صفات سيّئه منزّه نيست . انسان وقتى كامل خواهد بود كه در جميع جهات به سر حدّ كمال برسد . از اين رو انسان بايد تهذيب نفس كند و اين نفس را از صفات قبيحه منزّه و به صفات حسنه مزّين نمايد . بنابر آن چه گذشت ، اگر كسى از نظر فكرى ، عملى و نفسانى تلاش كرد و در هر جهت به كمال متناسب خودش رسيد ، انسان كامل خواهد بود . ولى اين هدف ، راه دارد و براى حركت به سوى اين هدف به راهنما نياز هست و آن راهنما بايد در همهء ابعاد كمال در اعلى مراتب بوده باشد و گرنه نمىتواند راهنما باشد چون : فاقد الشيء لا يعطي . و او در هر زمان امامى از ائمّه اهل بيت عليهم السلام مىباشد ، و جز آنها كسى صلاحيت راهنمايى اين امت را ندارد . پس ما در جهت اعتقادى به دليل نياز داريم و بايد اعتقاد خود را از ائمّه عليهم السلام بگيريم ، و در بعد عملى ، عبادى و اخلاقى بايستى در مكتب اهل بيت عليهم السلام شاگردى كنيم و فرمايشات و كلمات آن بزرگواران را بسنجيم و با نفى صفات سيئه و اثبات صفات حسنه - آن گونه كه فرمودهاند - در خودمان منعكس و پياده نماييم كه اين كمال ، هدف خلقت است .